Katecheza

Katecheza -  15 września 2019 r.      

W jaki sposób dobierane są czytania mszalne?

Na poszczególne dni roku liturgicznego zostały wyznaczone konkretne czytania mszalne, których nie wolno bez ważnych przyczyn zmieniać. We wszystkie niedziele i uroczystości w trakcie Mszy św. są czytane trzy czytania: pierwsze ze Starego Testamentu, drugie z listów Apostolskich lub Apokalipsy, trzecie z Ewangelii. Aby udostępnić wiernym słowo Boże w szerszym zakresie, wprowadzono trzyletni cykl czytań biblijnych na niedziele i uroczystości i oznaczono je literami: A, B, C. Przy doborze czytań biblijnych kierowano się tradycyjnymi zasadami:

  1. zasadą czytań dobieranych tematycznie
  2. zasadą czytania ciągłego wybranej księgi świętej

Pierwszą zasadę stosowano przy dobieraniu czytań na okres adwentowy, wielkopostny i wielkanocny. Na niedziele zwykłe w ciągu roku zastosowano drugą zasadę. Czytana jest wybrana księga święta lecz pomija się w niej niektóre partie, kierując się względami duszpasterskimi. Chodzi o teksty, które są trudne i wymagają specjalistycznych studiów, by je właściwie rozumieć. Czytanie ciągłe zastosowano przy drugim czytaniu oraz przy Ewangelii. Czytanie pierwsze ze Starego Testamentu tak jest dobrane, aby harmonizowało z Ewangelią. Chodzi o uniknięcie zbyt wielkiej rozbieżności tematycznej oraz o podkreślenie jedności obu Testamentów. W niedziele czyta się Ewangelię w zależności od cyklu:

niedziele cyklu A – wg św. Mateusza

niedziele cyklu B – wg św. Marka

niedziele cyklu C – wg św. Łukasza

Ewangelię wg św. Jana zarezerwowano na ostatnie tygodnie Wielkiego Postu i na cały okres Wielkanocny. Dzieje Apostolskie czyta się w okresie wielkanocnym jako czytanie pierwsze.

 

Katecheza – 8 września 2019.

Kto może w czasie liturgii Mszy Świętej czytać słowo Boże?

 

            Zwyczaj czytania tekstów Pisma Świętego podczas liturgii został przez chrześcijaństwo przejęty z tradycji żydowskiej. Torę, czyli księgi prawa mógł w synagodze czytać dorosły Izraelita po ukończeniu 13 roku życia. Wiemy z Ewangelii, że również Pan Jezus czytał Pismo Święte w synagodze. Było to na początku Jego misyjnej działalności w Nazarecie. Podano Mu wówczas księgę proroka Izajasza, z której Zbawiciel przeczytał tekst o oczekiwanym przez Izraelitów Mesjaszu i krótko go skomentował: „Dziś spełniły się słowa Pisma, któreście słyszeli” (Łk 4,16-21). Lektorzy w starożytnym Kościele czytali podczas Eucharystii Pismo Święte, ale go nie wyjaśniali. Czynił to zwykle przewodniczący zgromadzenia – biskup. Źródła historyczne podają, że za czasów papieża Korneliusza w III wieku w Rzymie było 521 lektorów, 46 kapłanów, 7 diakonów i 7 subdiakonów. Przy katedrach biskupich zakładano specjalne szkoły, które kształciły kandydatów na lektorów i kantorów. Dane tepokazują, że już w starożytnym Kościele funkcja ta była w szczególnym poważaniu wśród wiernych. W X w. lektorat zaliczono do jednego z mniejszych święceń, które należało przyjąć w drodze do sakramentalnego kapłaństwa i to wtedy lektorzy zaprzestali w zasadzie wykonywać swoją główną funkcję – czytanie Pisma Świętego.

            Wraz z reformą liturgiczną zainicjowaną przez Sobór Watykański II przywrócono funkcję lektora. W Polsce lektorem ustanowionym na stałe może być chłopiec po ukończeniu 14 roku życia i po odpowiednim przygotowaniu, które powinno obejmować formację: ascetyczną, biblijną, liturgiczną i fonetyczną. Oczywiście mogą wykonywać funkcję lektora osoby nie ustanowione do tego na stałe: chłopcy, młodzieńcy, mężczyźni, dziewczęta i kobiety. Każdy jednak pełniący funkcję lektora powinien być pierwszym słuchającym słowa Bożego, jego obowiązkiem jest przygotowanie się do czytania, ma też mieć umiejętność poprawnego mówienia. Przekazywane przez niego słowo Boże powinno być: wiarygodne, sensowne, wyraźne, spokojne, naturalne i publiczne. Lektor powinien umieć nawiązać kontakt ze słuchaczami słowa Bożego i umożliwić im dialog z Bogiem.

Katecheza – 1 września 2019.

Dlaczego liturgia słowa Bożego jest tak bardzo ważna w liturgii?

 

Jak ważna jest rola słowa Bożego w liturgii i w życiu chrześcijańskim, zwięźle podają następujące słowa: „W czytaniach, które wyjaśnia homilia, Bóg przemawia do swego ludu, objawia mu tajemnicę odkupienia i zbawienia, i podaje mu pokarm duchowy, a sam Chrystus poprzez swoje słowo obecny jest pośród wiernych. Lud przyswaja sobie to Boże słowo przez śpiew i łączy się z nim ściśle przez wyznanie wiary, a posilony nim w modlitwie powszechnej zanosi prośby w potrzebach całego Kościoła i o zbawienie całego świata” (OWMR 33).

Te krótkie słowa zaczerpnięte z Ogólnego Wprowadzenia do Mszału Rzymskiego ukazują całe bogactwo i sens liturgii słowa. Musimy być świadomi, że słuchanie słowa Bożego rodzi wiarę. Słowo Boże nie jest tylko zwykłym zapisem jakieś informacji, czy instrukcją jak mamy żyć. Każdy kto przyjmuje to słowo z wiarą przyjmuje łaskę, która uzdalnia go do dostosowania swojego życia do wymogów jakie Bóg mu stawia. W przyjętym słowie Bożym jest moc, która zmienia nasze życie. Dlatego tak ważne jest przygotowanie do słuchania słowa Bożego. Nie można tego momentu przespać. Jeśli do nas mówi ktoś ważny staramy się słuchać go z uwagą. A w czasie liturgii słowa na Mszy Świętej mówi do nas ktoś najważniejszy – sam Bóg. Nie tylko przekazuje nam jakieś treści czy informacje, ale już w tym momencie daje nam łaskę do zmienienia naszego życia. Stąd potrzebne jest nasze zaangażowanie i wyciszenie.